|
Introductie Nieuw Project 2007: "TOOLS and SKILLS"
De basis van de gezondheidszorg in Malawi is het district ziekenhuis. Onder de verantwoording van de regering of één van de vele missieorganisaties draagt deze tweede lijn de verantwoordelijkheid voor de zorg voor de ruim 13 miljoen inwoners.
Er zijn in totaal 42 van dit soort ziekenhuizen (van 50 - 300 bedden) verspreid over het land dat twee maal zo groot is als Nederland. De meest voorkomende ziektes en afwijkingen kunnen hier worden behandeld. De eerste lijn bestaat uit de health centers in de dorpen, die merendeels slecht zijn uitgerust en onderbemand. Voor ingewikkelde gevallen en moeilijke ingrepen zijn er nog vier centrale ziekenhuizen waar naar toe verwezen kan worden.
Reeds vele jaren is het probleem dat te veel patiënten onnodig van deze doorverwijzing gebruik moeten maken vanwege een tekort aan expertise in het district. De Clinical Officers, die daar de medische scepter zwaaien - er is een schrijnend tekort aan artsen (Medical Officers) - krijgen in hun 4 jarige opleiding op hbo-niveau onvoldoende chirurgische vaardigheden aangeleerd.
Om die reden is drie jaar geleden het "Clinical Officer Training Project" van start gegaan om in het tekort aan chirurgische expertise van deze groep te voorzien. Een twintigtal CO's, geselecteerd in de districtsziekenhuizen in de Zuidelijke Regio, is gedurende 24 maanden door een groep van drie Nederlandse chirurgen intensief onderwezen in de chirurgie. In hun eigen ziekenhuizen, met alle beperkingen van dien.
Bij de diverse evaluaties van dit project bleek deze vorm van training effectief wat de chirurgische vaardigheden van de cursisten betreft. De behandeling van patiënten met relatief eenvoudige aandoeningen is hierdoor aantoonbaar toegenomen, maar helaas nog wel bij de verwachting en de vraag achtergebleven. Ook worden er nog steeds te veel patiënten doorverwezen. Dat heeft meerdere oorzaken: enerzijds betrof de training niet alle Clinical Officers, maar een maximum van twee per ziekenhuis. De overige CO's, evenals de Medical Officers, en de Medical Assistants waren niet in het programma opgenomen. Had één van onze trainees geen dienst of was hij toevallig afwezig, dan werd al snel weer naar het middel van doorverwijzing gegrepen.
Anderzijds bleek dat we weliswaar de kennis hadden overgebracht, maar dat te vaak de bijbehorende apparatuur of instrumentarium defect was of ontbrak.
Het resultaat is nu dat in deze gevallen sommige van de aangeleerde vaardigheden niet gebruikt worden en bij het te lang uitblijven van de aanschaf of reparatie, het aangeleerde dus verloren gaat. Het "Tools and Skills" Project is opgezet om in deze leemte te voorzien.
Door gebruik te maken van onze bekendheid bij de districtziekenhuizen kan op relatief eenvoudige wijze vastgesteld worden waar, door een tekort aan functionerende apparaten en/of instrumenten, de noodzakelijke chirurgische behandelingen niet worden uitgevoerd . Door te zorgen voor reparatie of vervanging, dan wel voor aanschaf of subsidiëring daarbij, is deze soort belemmering op gerichte wijze op te heffen. Als we dan ook nog bij het in gebruik nemen van de verkregen equipement, in elk ziekenhuis mini workshops houden voor de gehele staf, hebben we veel meer zekerheid dat er gebruik van zal worden gemaakt en dat dit op verantwoorde wijze plaatsvindt.
De uitvoering van het "Tools and Skills" programma is als volgt opgezet: Na een introductie- en evaluatieronde langs alle ziekenhuizen in de Zuidelijke Regio, wordt een programma opgesteld, in samenspraak met de PAM (Physical Assets Management) waarin gedurende één maand in een volledige ronde langs alle ziekenhuizen steeds één onderwerp voor materiaal verschaffing en bijbehorende training aan de orde komt.
Het programma voorziet in een tour van steeds één maand en dat minimaal vier maal per jaar, dus stootsgewijs. Vooralsnog zal het programma tot eind 2009 duren. In de tussentijd moet uit evaluaties blijken of voortzetting nodig is of dat het als voldoende kan worden beschouwd. Als dat laatste het geval is zou vervolgens een soortgelijk programma in het Midden en het Noorden uitgevoerd kunnen worden.
Van groot belang is het aanleren van juist gebruik en regelmatig onderhoud van apparatuur en instrumenten. Vaak heeft het juist specifiek daaraan ontbroken, met alle gevolgen van dien.
Het team dat deze acties zal gaan uitvoeren zal telkenmale tenminste uit vier personen bestaan, vaak van wisselende samenstelling afhankelijk van het op die maand relevante onderwerp. In de regel zal een der Nederlandse chirurgen als coördinator optreden, vergezeld van een technisch expert, afkomstig uit Malawi of uit Nederland, en ten minste twee Malawiaanse junior assistenten voor een on-the-job training.
Zoals bekend is Malawi een arm land, en zijn de middelen voor de gezondheidszorg uiterst beperkt. Het programma zal er derhalve op gericht zijn om te streven naar eenvoudige, makkelijk te onderhouden, maar robuuste apparatuur en niet of weinig kostende hulpmiddelen, zodat de behandelingen ook gecontinueerd kunnen worden als wij weer vertrokken zijn.
Enkele voorbeelden: de aan te leveren huidtransplantatiemessen zijn speciaal ontworpen om met de bekende, ouderwetse Gilette scheermesjes te functioneren, die in elk winkeltje op de hoek te verkrijgen zijn; bottractiemateriaal is grotendeels uit lokaal verkrijgbaar materiaal opgebouwd; het onderwijs in instrumentenonderhoud zal met name ook het zelf slijpen van bijv. scharen betreffen; als hechtmateriaal zal worden onderwezen hoe huishoudelijk garen gebruikt kan worden, mits adequaat gesteriliseerd en stukken vitragestof als steunmatje voor breukchirurgie, waarvan de veiligheid inmiddels wetenschappelijk is vastgesteld.
Alhoewel het programma als low budget wordt opgezet en uitsluitend met (professionele) vrijwilligers wordt gewerkt, vereist de uitvoering een externe fondsenwerving. De Stichting "Malawi.Kom" heeft weliswaar een bescheiden beginbedrag ter beschikking, maar zonder de bijdragen van sponsors en donoren zal het project niet tot een goed einde gebracht kunnen worden. Voor de aanschaf van kostbare apparatuur, waar onontkoombaar, zullen aparte sponsoren gezocht gaan worden.
In de afgelopen maanden mei en juni van dit jaar 2007 zijn de inventarisatierondes gehouden. Een samenvatting van dit onderzoek is te vinden onder het kopje ‘SURVEY’.
Wat we allemaal nodig hebben is te lezen in de appendix Requirements / Benodigdheden.
Er ligt een uitdagend programma voor 2008 waarin we denken de gezondheidszorg voor Malawi weer een beetje beter te maken!
Er zijn in de laatste maanden vele contacten geweest met vrijwel alle organisaties en officials (CHAM) die bij een zodanig project betrokken dienen te zijn. Het is verheugend te constateren, en tevens zeer aanmoedigend, dat de eerste reacties positief genoemd mogen worden. Wij houden ons ten alle tijde bereid voor het verstrekken van nadere informatie en staan open voor kritiek en suggesties.
September 2007
Charles Boissevain, chirurg
Jan Petit , chirurg
|
Onderzoek 2007